MSB'den Libya anlaşması hakkındaki sorulara yanıt

MSB, Libya ile yapılan deniz sınırları anlaşması hakkında sorulan soruları yanıtladı. Açıklamda, anlaşmanın önemi açıklandı.

MSB kaynakları basın bilgilendirme toplantısında şu açıklamayı yaptı:

"Türkiye ile Libya arasında 2019 yılında imzalanan ve yürürlükte bulunan Deniz Yetki Alanlarının Sınırlandırılmasına İlişkin Mutabakat Muhtırasının Libya Temsilciler Meclisi tarafından da 20 Ekim 2026 tarihinde onaylanmasını memnuniyetle karşılıyoruz."

Açıklamanın devamında şu ifadelere yer verildi:

"Libya ile imzalanan deniz yetki alanlarının sınırlandırılmasına ilişkin mutabakatın Libya Temsilciler Meclisi tarafından onaylanması, Mekke Savunma İttifakı ve Bedir Mutabakat Zaptı ile birlikte ülkemizin uluslararası alandaki etkinliğinin ve stratejik iş birliğinin somut göstergesidir."

"Türk Silahlı Kuvvetlerimiz şanlı tarihimizden aldığı güç ve ilhamla, dost ve müttefik ülkelerin savunma ve güvenlik kapasitelerinin geliştirilmesine destek vermekte; ülkemizin bölgesel ve küresel barış ile istikrarın tesisine yönelik yapıcı ve kararlı çabalarına katkı sunmaktadır."

NEDİR BU ANLAŞMA?

Türkiye ile Libya Ulusal Mutabakat Hükümeti arasında 27 Kasım 2019 tarihinde imzalanan deniz yetki alanlarının sınırlandırılmasına ilişkin mutabakat muhtırası, Doğu Akdeniz’deki enerji arama hakları ve egemenlik iddialarını doğrudan etkileyen bir gelişme oldu.

Dönemin Libya Başkanlık Konseyi Başkanı Fayez es-Serrac ile Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından İstanbul’da imzalanan anlaşma, iki ülkenin Akdeniz’deki münhasır ekonomik bölge (MEB) sınırlarını birleştiren bir deniz hattını yasal olarak duyurdu.

Metin, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin onayının ardından Birleşmiş Milletler’e tescil ettirildi ve BM Deniz Hukuku Bülteni’nde yayımlandı.

AKDENİZ ÜLKELERİ KÜPLERE BİNDİ

Ankara yönetimi, mutabakatın uluslararası hukuka ve hakkaniyet ilkesine uygun olduğunu, anakaraların kıta sahanlığının adaların deniz alanlarına kıyasla öncelikli sayılması gerektiğini savundu.

Türk yetkililer, bu adımla ülkenin Akdeniz’deki kıta sahanlığı haklarının korunduğunu bildirdi.

Buna karşılık Yunanistan, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ve Mısır, anlaşmanın geçersiz olduğunu öne sürdü.

Atina, mutabakatın Girit, Rodos ve Kerpe adalarının Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi’nden (UNCLOS) kaynaklanan haklarını yok saydığını belirterek Libya büyükelçisini sınır dışı etti.

Avrupa Birliği de üye ülkelerin egemenlik haklarının çiğnendiği gerekçesiyle muhtırayı kınadı.

Süreç, bölgesel diplomatik ayrışmaları derinleştirdi. Yunanistan ile Mısır, Ağustos 2020’de Türkiye-Libya hattıyla çakışan karşıt bir sınırlandırma anlaşması imzaladı.

Ekim 2022’de Trablus merkezli Ulusal Birlik Hükümeti ile Türkiye arasında hidrokarbon alanında yeni bir mutabakat imzalanmış, ancak bu adım hem bölgesel aktörlerin hem de Libya’nın doğusundaki Temsilciler Meclisi’nin itirazlarıyla karşılaşmıştır.