ABD'de milyarderlerin 'yüzde 5' vergi alarmı

Tüm dünya ABD'de 3 Kasım'daki ara seçimlere odaklanırken, California'daki bir oylama da bölgedeki milyarderler için kritik önem taşıyor.

ABD'de California'daki seçmenler, 3 Kasım'da aralarında ünlü sunucu Oprah Winfrey, Meta'nın CEO'su Mark Zuckerberg, reality tv yıldızı Kim Kardashian ve ünlü yönetmen George Lucas'ın da bulunduğu mega-zenginlerin, sağlık hizmetlerinde iyileştirmeler için milyarlarca dolar bağışlayıp bağışlamamaları gerektiğine karar vermek üzere.

'California Servet Vergisi' olarak da bilinen 40 numaralı teklif , 3 Kasım 2026'da California eyaletinde yapılacak seçimlerde oylamaya sunulacak, bir yasa değişikliği ve eyalet yasası.

Eğer 40 numaralı teklif seçmenler tarafından onaylanırsa, eyaletin milyarderleri bir defaya mahsus olmak üzere birikmiş servetlerinin yüzde 5'ini vergi olarak ödeyecekler. Vergiden elde edilen gelir öncelikle eyalet sağlık programlarını finanse edecek, daha küçük bir kısmını ise gıda yardımı ve kamu eğitimine ayıracak.

Eyalette bu kapsama alınacak 200'den biraz fazla milyarder olduğu belirtiliyor. Ancak bu durum, bazı milyarderlerin şimdiden eyaleti terk etmesine engel olmadı. BBC'ye konuşan ancak ismini açıklamayan bir milyarder, California'ya iş imkanları getirdiğini ancak bu son teklifin kendisine 'biraz istenmediğimi hissettirdiğini' söyledi.

Bu kararı destekleyenler, bunun milyarderlerin adil paylarını ödemelerini sağlamaya yardımcı olacağını ve devlet bütçesindeki açıkları kapatmaya katkıda bulunacağını savundu. Bu hamle, eyaletin sağlık sistemine yapılan federal fon kesintilerini telafi etmek için 100 milyar dolar toplamayı hedefliyor.

Ancak Los Angeles Times'ın haberine göre, Google'ın kurucu ortağı Sergey Brin, servet vergisini engelleyebilecek referandum önerilerini finanse eden bir siyasi kuruluşa 100 milyon dolardan fazla bağışta bulundu.

TEK YER CALIFORNIA DEĞİL

Milyarderleri vergilendirme fikriyle karışıklık yaşayan tek yer California değil. Batı kıyısında, ABD'nin Washington eyaletindeki seçmenler de yıllık 1 milyon doların üzerindeki gelire yüzde 9,9 oranında vergi getiren 'milyonerler vergisi'ni kabul edip etmeme konusunda kararsız.

Ekonomi İşleri Enstitüsü'nde siyasi ekonomi bölüm başkanı Dr. Kristian Niemietz'e göre, servet vergileri bir zamanlar Avrupa'da oldukça yaygın bir vergilendirme biçimiyken, şu anda sadece üç Avrupa ülkesinde, İspanya, Norveç ve İsviçre'de uygulanmakta.

Tüm bunlarla beraber Berkeley Hükümet Çalışmaları Enstitüsü ve Los Angeles Times tarafından Eylül ayında yapılan bir anket, söz konusu vergi teklifinin seçmenlerin çoğunluğunu açıkça ikna edemediğini ortaya koydu. Ankete göre muhtemel seçmenlerin %45'i vergiden yana, %42'si karşı ve %13'ü kararsız. Ancak kesin sonuçlar ve daha fazla milyarderin eyaleti terk edip etmeyeceği 3 Kasım'dan sonra belli olacak.