Rusya'dan NATO'ya rest! Putin'den taviz yok: İttifak geri adım atacak mı?

Rusya, Ukrayna savaşını sona erdirmek için yürütülen müzakerelerde NATO'ya yönelik taleplerini yeniden gündeme getirdi.

Moskova, ittifakın askeri güçlerini 1997'deki konumlarına çekmesini, genişlemenin durdurulmasını ve Ukrayna'ya Batı silahlarının sevkiyatının sona erdirilmesini istedi. Rusya'nın talepleri arasında İngiltere ve Fransa'nın Avrupa ülkelerine yönelik nükleer korumasına kısıtlama getirilmesi de yer aldı.

New York Times'ın haberine göre Rusya, ABD Başkanı Donald Trump'ın temsilcileriyle bu hafta Birleşik Arap Emirlikleri'nin başkenti Abu Dabi'de yapılan kapalı kapılar ardındaki görüşmelerde NATO'ya yönelik taleplerini yineledi. Gazetenin ulaştığı ve görüşmelere katılan kaynaklarca doğrulanan 10 Kasım tarihli belgede, Kremlin'in Avrupa güvenliğine ilişkin beklentileri yer aldı.

Belge, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in savaşın sona erdirilmesi için yürütülen diplomatik girişimlere rağmen temel hedeflerinden vazgeçmediğini ortaya koydu. Moskova, 2021 yılının Aralık ayında da NATO'nun askeri faaliyetlerini Doğu ve Orta Avrupa'nın büyük bölümünde sınırlandırmasını istemişti.

Rusya, 2022'de Ukrayna'ya savaş başlatmadan yaklaşık iki ay önce de NATO'nun birliklerini 1997'deki konumlarına çekmesini talep etmişti.

RUSYA'DAN NATO'NUN DOĞU KANADINA GERİ ÇEKİLME TALEBİ

Moskova'nın talepleri, NATO'nun Polonya ve Baltık ülkelerindeki askeri varlığını da kapsadı. Rusya, ittifakın Polonya, Estonya, Letonya ve Litvanya başta olmak üzere Orta ve Doğu Avrupa'daki askeri faaliyetlerini sınırlandırmasını istedi.

Rusya'nın sunduğu belgede, NATO'nun yalnızca Avrupa'daki askeri faaliyetlerini değil, Ukrayna, Güney Kafkasya ve Orta Asya'daki askeri varlığını da sınırlandırması gerektiği belirtildi.

İNGİLTERE VE FRANSA'NIN NÜKLEER KORUMASINI DA HEDEF ALDI

Rusya'nın talepleri NATO'nun genişlemesi ve askeri birliklerinin geri çekilmesiyle sınırlı kalmadı. Moskova, İngiltere ve Fransa'nın diğer Avrupa ülkelerine yönelik nükleer koruma imkanlarının da sınırlandırılmasını istedi.

Belgede, İngiltere ve Fransa'nın nükleer silahlarını diğer Avrupa ülkelerini korumak amacıyla kullanma ihtimalinin de ortadan kaldırılması gerektiği savunuldu.

Rusya, 2021 yılında NATO'nun nükleer paylaşım uygulamasını sona erdirmesini talep etmişti.

Avrupa'da geçen yıl da tartışılan bu konu, ABD Başkanı Trump'ın NATO müttefiklerini savunma konusundaki tutumuna ilişkin endişelerin ardından yeniden gündeme gelmişti.

UKRAYNA'YA BATI SİLAHLARININ GÖNDERİLMESİNİ İSTEMİYOR

Rusya'nın sunduğu belgede Ukrayna'ya yönelik askeri yardımların sona erdirilmesi de yer aldı. Moskova, Batılı ülkelerin Ukrayna'ya her türlü silah, askeri teçhizat ve ürün sevkiyatını durdurmasını talep etti.

Ukrayna'nın Avrupa Birliği üyeliğine de değinilen belgede, Ukrayna'nın AB'ye katılmasına ancak ortak savunma politikasına dahil olmaması şartıyla onay verebileceği belirtildi.

SOĞUK SAVAŞ DÖNEMİ ÖRNEK GÖSTERİLDİ

Abu Dabi'deki görüşmelerde Rus yetkililerin, Soğuk Savaş dönemindeki Avrupa düzenini örnek gösterdiği belirtildi. Moskova, Sovyetler Birliği öncülüğündeki Varşova Paktı ile Batı ittifakı arasındaki ayrı nüfuz alanlarının çatışma riskini azalttığını savundu.

Rus tarafı, ABD ve Sovyetler Birliği'nin kendi etki alanlarına sahip olduğu dönemde taraflar arasında iletişim ve karşılıklı anlayışın daha güçlü olduğunu ileri sürdü.

PUTİN'İN TALEPLERİ AVRUPA'DA ENDİŞE YARATTI

Rusya'nın bu hafta sunduğu belge, Kremlin'in Avrupa güvenliğine ilişkin taleplerinde beş yıl içinde önemli bir değişiklik yapmadığını ortaya koydu.

Diplomatik terminolojide "gayri resmi belge" olarak tanımlanan metin, Rusya'nın başlangıç pozisyonunu yansıttı. Görüşmelere katılan kaynaklara göre Rus yetkililer, Putin'in bazı konularda esneklik gösterebileceği mesajını da verdi.

Öte yandan Trump yönetiminin Rusya'ya sunduğu ekonomik teşviklerin henüz Moskova'dan somut bir taviz alınmasını sağlamadığı belirtildi.

Rusya'nın taleplerini yeniden gündeme getirmesi, Putin ile Trump'ın gelecek hafta Çin'in Shenzhen kentinde yapılması planlanan görüşmesi öncesinde gerçekleşti.

ÇİN'DE KRİTİK ZİRVE

Beyaz Saray Basın Sözcüsü Yardımcısı Olivia Wales gazetecilere yaptığı açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Çin'in teknoloji merkezi Shenzhen'de düzenlenecek Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) zirvesi kapsamında önümüzdeki hafta bir araya geleceğini ifade etti.

Wales, "Diğer bazı konuların yanı sıra Başkan Trump'ın yayılmasının çok tehlikeli olduğuna inandığı nükleer silahların azaltılması konusu da görüşülecek" dedi. Wales, görüşmenin 19 Kasım Perşembe günü gerçekleştirileceğini aktardı.