Emeklilik dilekçesi ne zaman verilmeli?

Emekli aylığı normalde çalışma hayatı boyunca Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) bildirilen prime esas kazançlar, prim gün süresine bağlı hesaplanan aylık bağlama oranı (ABO) gibi parametrelere göre bağlanıyor. Yüksek ücretle çalışanlar ve aldıkları ücretin tamamı SGK’ya bildirilerek primi yüksek kazanç üzerinden ödenenler ne kadar uzun süre çalışırsa bağlanan emekli aylığı da o kadar yüksek oluyor.

SORULARINIZ İÇİN: [email protected]

Buraya kadar anlattıklarım emekli aylığı ile ilgili adeta evrensel kurallar. Ancak, Türkiye’de enflasyon yüksek seyrettiği için ve yıldan yıla enflasyon oranları çok değişebildiğinden emeklilik dilekçesinin verildiği tarih de emekli aylığının miktarı bakımından belirleyici öneme sahip bulunuyor. Öyle ki, dilekçeyi 2024 yılında verenlere 2025 yılında dilekçe verenlere göre yüzde 31 oranında daha fazla emekli aylığı bağlandı. Yüzde 31 oranındaki farkı elde etmek için normal koşullarda fiilen yıllarca çalışmak gerekir.

Emeklilik dilekçesinin verilme tarihine göre ortaya çıkan bu fark SSK ve BAĞ-KUR’lular ile memurluğa ilk defa 15 Ekim 2008 tarihinden sonra başlayanlar için söz konusudur. Emekli Sandığına tabi memurlar açısından dilekçe tarihine göre böyle bir fark ortaya çıkmamaktadır.

DİLEKÇE TARİHİNE GÖRE EMEKLİ AYLIĞI NASIL HESAPLANACAK?

Emeklilik dilekçesini 31 Aralık 2026 tarihine kadar verenler, bu yılın ocak ve temmuz ayında SSK, BAĞ-KUR’luların emekli aylığına yapılan yüzde 12,19 ve yüzde 17,76 oranındaki zamlardan yararlanacaklar. Ocak ve temmuz ayındaki bu zamların toplamı yüzde 32,1’e ulaşıyor.

Dilekçeyi 1 Ocak 2027 tarihi ve sonrasında verenler 2026 yılında emekli aylıklarına yapılan toplam yüzde 32,1 oranındaki zamdan yararlanamayacaklar.

Onların emekli aylığı hesaplanırken tüketici fiyat endeksinde (TÜFE) 2026 yılındaki artışın tamamı ile gayri safi yurtiçi hasıla artışının yüzde 30’undan oluşan güncelleme katsayısı kullanılacak. Güncelleme katsayısı 1,32 çıkarsa dilekçeyi 2026 yılında verenlerle 2027 yılında verenlerin aylıkları arasında fark olmayacak. Güncelleme katsayısı 1,32’den ne kadar düşük çıkarsa dilekçeyi 2027 yılında verenler o kadar dezavantajlı olacak.

ENFLASYON TAHMİNLERİNE GÖRE DİLEKÇE TARİHİNE BUGÜNDEN KARAR VERİLEBİLİR Mİ?

Orta Vadeli Program’da (OVP) 2026 yıl sonu enflasyonu yüzde 28,4, gayri safi yurtiçi hasıla (GSYH) büyümesi yüzde 3,3 tahmin edildi.

Merkez Bankası piyasa katılımcıları anketinde ise yıl sonu enflasyonu yüzde 29,63, 2026 yılı GSYH’sı yüzde 2,9 tahmin edildi.

Uluslararası Para Fonu (IMF) Türkiye’nin 2026 yılı GSYH büyümesini yüzde 2,7, enflasyonu yüzde 31,2 olarak revize etti.

Güncelleme katsayısı Orta Vadeli Program’a göre 1,2939, Merkez Bankası Piyasa Katılımcıları Anketine göre 1,3015, IMF tahminine göre 1,3201 olacak.

IMF’nin tahmini tutarsa dilekçeyi 2026 yılında verenler ile 2027 yılında verenlerin emekli aylıkları arasında bir fark olmayacak. OVP tahminleri tutarsa 2026 yılında dilekçeyi verenler yaklaşık yüzde 2’den fazla daha avantajlı olacak. Merkez Bankası piyasa katılımcılarının tahmini doğru çıkarsa da yine 2026 yılında dilekçeyi vermek yaklaşık yüzde 2 daha avantajlı olacak.

Ekim ayı enflasyon verileri, beklentilerden yüksek çıktı. Ancak, geçen yılın kasım ve aralık aylarında enflasyon sırasıyla yüzde 0,87 ve yüzde 0,89 gibi düşük oranlarda seyretti. Bu yıl da kasım ve aralık enflasyonu aynı oranda olursa yıllık enflasyon yüzde 29,8 civarında olacak. GSYH artışı da yüzde 3 olursa güncelleme katsayısı 1,3070 düzeyinde çıkacak.

OCAK AYINDAKİ İLAVE ZAM DİLEKÇE TARİHİNE GÖRE FARK YARATACIK MI?

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, son kabine toplantısının ardından yaptığı açıklamada, emeklilerin durumunu iyileştirmek için çalıştıklarını söyledi. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bu sözlerinin ardından Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan da bu yönde çalışma yürüttüklerini açıkladı.

Ocak ayında emekli aylıklarına ilave bir zam yapılırsa bu zamdan dilekçeyi 2026 yılında verenler de 2027 yılında verenler de aynı oranda faydalanacak. Bu zamdan dolayı dilekçe tarihine göre 2026 yılı ile 2027 yılı arasında bir fark olmayacak.

KIDEM TAZMİNATI TAVANINI DA DİKKATE ALIN

Her ne kadar yukarıda üç ayrı tahmine yer verdiysem de güncelleme katsayısı kasım ve aralık ayı enflasyon verileriyle kesinleşecek. 2021 yılındaki gelişmeler bu konuda dikkatli olunması gerektiğini gösteriyor.

2021 yılında 11 aylık enflasyon yüzde 19,82, kasım ayı itibarıyla yıllık enflasyon da yüzde 21,31 oldu. Ancak aralık ayında bir aylık enflasyon yüzde 13,58’e fırlayınca yıllık enflasyon da yüzde 36,08’e çıktı. Dilekçeyi 2022 yılında vermek daha avantajlı hale geldi.

Bu nedenle emeklilik dilekçesine karar verirken enflasyonda olası sürprizleri de dikkate almak gerekir. Kıdem tazminatları brüt ücret üzerinden ödeniyor ama her 6 ayda bir belirlenen kıdem tazminatı tavanını aşamıyor. Tavan şu anda 73.730 TL olarak uygulanıyor. Ocak ayında da yüzde 7 -8 oranında artarak 78.900 – 79.600 TL civarına yükselmesi bekleniyor.

Brüt ücreti 73.730 TL’den yüksek, çalışma süresi de uzun olanlar emekli aylığındaki yüzde 2 farkı göze alıp dilekçeyi vermek için 2027 yılını bekleyebilirler. Dilekçe tarihine karar verirken kıdem tazminatı ile elde edilecek olası kazançlar da dikkate alınmalıdır.

Kamu işçileri 14 Ocak 2027 tarihine kadar dilekçe verdiklerinde 2026 yılı emeklisi, 15 Ocak 2027 ve sonrasında dilekçe verdiklerinde ise 2027 yılı emeklisi sayılırlar. Bu nedenle, kamu işçileri 4 Ocak 2027 tarihindeki enflasyon verilerinin açıklanmasını bekleyerek en sağlıklı kararı verebilirler.