Beton harcına kahve telvesi karıştırmaya başladılar

Avustralya'da araştırmacılar, her gün çöpe atılan kahve telvelerini inşaat sektöründe kullanılabilecek bir malzemeye dönüştürdü. Özel bir işlemden geçirilen kahve atıklarının betona eklenmesiyle dayanıklılığın laboratuvar ortamında yüzde 29,3 artırılabildiği ortaya çıktı.

Avustralya'daki RMIT Üniversitesi araştırmacıları, kullanılmış kahve telvelerini biyokömür adı verilen karbon açısından zengin bir malzemeye dönüştürmenin yolunu buldu. 2023 yılında yayımlanan araştırmada, kahve atıklarının beton üretiminde kullanılabileceği ve doğal kum tüketiminin azaltılmasına katkı sağlayabileceği belirtildi.

350 DERECE ISITARAK BİYOKÖMÜRE DÖNÜŞTÜRÜLDÜ

Dünya genelinde her yıl yaklaşık 10 milyar kilogram kahve telvesi ortaya çıkıyor. Büyük bölümü çöpe atılan bu organik atıklar, çöplüklerde ayrışırken metan gibi sera gazlarının açığa çıkmasına neden oluyor.

Araştırmacılar, bu atıkları değerlendirmek için piroliz adı verilen bir yöntem kullandı. Kahve telveleri, oksijensiz ortamda yaklaşık 350 derece sıcaklıkta ısıtılarak gözenekli bir biyokömüre dönüştürüldü.

BETONUN DAYANIKLILIĞI YÜZDE 29,3 ARTTI

Laboratuvar testlerinde en başarılı sonuç, beton karışımındaki kumun hacimce yüzde 15'inin kahveden elde edilen biyokömürle değiştirilmesiyle alındı. Bu karışımla hazırlanan betonun basınç dayanımının geleneksel betona göre yüzde 29,3 arttığı belirlendi.

Araştırmacılar, biyokömürün gözenekli yapısının suyu tutabildiğini ve bu durumun çimentonun sertleşme sürecine katkı sağlayabildiğini açıkladı. Ancak aynı sonuç her sıcaklıkta elde edilemiyor. 500 derecede işlenen kahve atıklarından elde edilen malzeme, dayanıklılık açısından daha düşük performans gösterdi.

LABORATUVARDAN SAHAYA TAŞINDI

Araştırma kapsamında geliştirilen malzeme, 2024 yılında Avustralya'daki bir yol altyapısı projesinde yaya yolu yapımında da kullanıldı. Endüstriyel üretim koşullarında laboratuvardaki ideal sıcaklık değerleri yakalanamadığı için sahada kullanılan beton, geleneksel betonla benzer dayanıklılık gösterdi.

2025 yılında yayımlanan saha araştırmasında da malzemenin gerçek inşaat koşullarındaki performansı değerlendirildi. Çalışmalar, kahve atıklarından elde edilen biyokömürün beton üretiminde kullanılabileceğini gösterirken üretim kapasitesi ve tedarik zinciri gibi konularda geliştirmelere ihtiyaç olduğunu ortaya koydu.

Uzmanlar, yöntemin yaygınlaşması için betonun uzun vadeli dayanıklılığı, su emme kapasitesi, aşınma ve donma-çözülme direnci gibi özelliklerin daha kapsamlı incelenmesi gerektiğini belirtti.