Yapay zekâ bu işleri elimizden kapıyor

ABD Nüfus Sayım Bürosu ekonomistleri tarafından hazırlanan “Kırılmanın Ortasında Mezun Olmak: Yapay Zekâdan Etkilenen Üniversite Bölümlerinin İş Gücü Piyasası Çıktıları” başlıklı yeni bir çalışma, üretken yapay zekânın işgücü piyasasındaki etkilerini ortaya koydu. Yaklaşık 6 milyon 665 bin mezun kaydının incelenmesiyle hazırlanan araştırmaya göre yapay zekânın yaygınlaşması, özellikle bilgisayar bilimleri ve ilgili alanlardan yeni mezun olanlar için ekonomik kriz dönemlerindeki kadar sert bir iş piyasası oluşturdu. Çalışma, büyük dil modellerinin yaklaşık dört yıl önce yaygınlaşmasından bu yana mezunların ekonomik durumundaki değişimi resmi kayıtlar üzerinden inceledi. Ayrıca araştırmacılar, lisans bölümlerinin etkilenme oranlarını belirlemek için “Yapay zekâ bu görevi tamamlamak için gereken zamanı en az yarıya indirebilir mi?” sorusuna odaklandı. Bu sorunun yanıtı “evet” ise ilgili bölümün yapay zekâya maruz kaldığı kabul edildi. Araştırmada 2016-2024 yılları arasında ABD’de lisans mezunu olanların işgücü piyasası sonuçları incelendi. Araştırmacılar her üniversite bölümünün mezunlarının hangi mesleklerde çalıştığını belirledi ve bu meslekler için “yapay zekâya maruz kalma” ölçütü oluşturdu. Daha sonra bu mezunların istihdam ve kazanç geçmişleri takip edildi.

BAŞLANGIÇ MAAŞLARI YÜZDE 13 DÜŞTÜ

Araştırmacılar lisans bölümlerini ‘yapay zekâdan en çok ve en az etkilenenler’ şeklinde sıraladı. Bilgisayar bilimleri, muhasebe, gazetecilik ve mühendislik bölümleri en çok etkilenen alanlar olarak öne çıkarken; hemşirelik ve eğitim bölümleri en az etkilenenler arasında bulunuyor. ChatGPT öncesi döneme kıyasla yapay zekâdan olumsuz etkilenen bölümlerden mezun olanların ilk işe girme olasılığı yüzde 5, başlangıç maaşları ise yüzde 13 oranında düştü. Araştırmacılara göre bu kazanç kaybının büyüklüğü, ciddi bir ekonomik durgunluk döneminde işgücü piyasasına giren mezunların yaşadığı kazanç kayıplarıyla karşılaştırabilecek düzeyde. Son yıllarda büyük dil modellerindeki ve üretken yapay zekâdaki hızlı gelişmeler yazılımların kendi başına gerçekleştirebildiği görevlerin kapsamını önemli ölçüde genişletti. Önceki otomasyon gelişmeleri daha çok öngörülebilir fiziksel veya rutin büro işlerinin yerine geçerken, üretken yapay zekâ artık bilgi işleme, iletişim ve rutin olmayan bilişsel faaliyetler gibi yüksek beceri gerektiren ve üniversite mezunlarının yoğun olarak çalıştığı alanlara da uzanıyor.

EN ÇOK ETKİLENEN 10 BÖLÜM

1- Bilgisayar Bilimleri

2- Bilgisayar Mühendisliği

3- Bilgisayar ve Bilgi Sistemleri

4- İstatistik

5- Elektrik Mühendisliği

6- İşletme Ekonomisi

7- Gazetecilik

8- Muhasebe

9- Finans

10- Fizik

EN AZ ETKİLENEN 10 BÖLÜM

1- Hemşirelik

2- Öğretmenlik

3- Tıbbi Teknikerlik

4- Ekoloji

5- Ulaştırma Bilimleri ve Teknolojileri

6- Zooloji

7- Sosyal Hizmetler

8- Fizyoloji

9- Beslenme Bilimleri

10- Görsel ve Sahne Sanatları